کمیته حسابرسی

در اجراي ماده 10 دستورالعمل کنترلهاي داخلی براي ناشران پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران، منشور
1391 شامل 14 ماده و 2 تبصره به تصویب هیئتمدیره سازمان /11/ کمیته حسابرسی شرکت نمونه (سهامی عام) در تاریخ 23
بورس و اوراق بهادار رسید و از تاریخ تصویب، لازمالاجراست.
تعاریف ماده ( 1): اصطلاحات و واژههاي بهکار رفته در این منشور، داراي معانی زیر میباشند:
1 – عضو مستقل: عضوي است فاقد هرگونه رابطه یا منافع مستقیم یا غیرمستقیم که بر تصمیمگیري مستقل وي اثرگذار باشد، موجب
جانبداري وي از منافع فرد یا گروه خاصی از سهامداران یا سایر ذينفعان شود یا سبب عدم رعایت منافع یکسان سهامداران گردد. 1
-2 شرکت اصلی: یک شرکت که داراي یک یا چند شرکت فرعی است.
-3 شرکت فرعی: یک شرکت که تحت کنترل یک شرکت دیگر (شرکت اصلی) است.
4 – کنترل: توانایی راهبري سیاستهاي مالی و عملیاتی یکواحد تجاري به منظور کسب منافع اقتصادي از فعالیتهاي آن، میباشد.
-5 اشخاص وابسته: اشخاص وابسته مندرج در دستورالعمل معاملات با اشخاص وابسته مصوب سازمان بورس و اوراق بهادار
میباشد.
-6 تخصصمالی: مدرك دانشگاهی یا مدرك حرفه اي داخلی یا معتبر بین المللی در امور مالی (حسابداري، حسابرسی، مدیریت مالی، اقتصاد، سایر رشته هاي مدیریت با گرایش مالی یا اقتصادي) همراه با توانایی تجزیه و تحلیل صورتها و گزارشهاي مالی و کنترلهاي داخلی حاکم بر گزارشگري مالی هدف
ماده ( 2): هدف از تشکیل کمیته حسابرسی، کمک به ایفاي مسئولیت نظارتی هیئتمدیره و بهبود آن جهت کسب اطمینان
 معقول از موارد زیر می باشد 2 :
١. موارد ذیل برخی از مصادیقی است که (به تشخیصمقام انتخاب کننده) ممکن است منجر به عدم تحقق تعریف عضو مستقل شود:
الف) مالک بیش از پنج درصد سهام شرکت اصلی، شرکتهاي فرعی، مشارکت خاص و سهامداران عمده آن باشد،
ب) طی سهسال قبل از انتخاب، طرف قرارداد یا داراي معاملات تجاري یا روابط تجاري بااهمیت مستقیم یا غیرمستقیم با شرکت اصلی، شرکتهاي فرعی، مشارکت خاصو سهامداران عمده آن باشد،
ج) در طی مدت دو سال قبل از انتخاب، هرگونه مسئولیت اجرایی و رابطه استخدامی در شرکت اصلی، شرکتهاي فرعی، مشارکت خاص و سهامداران عمده آن داشته باشد،
د) رابطۀ سببی یا نسبی (طبقه اول و دوم) با اعضاي هیأت مدیره،مدیرعامل، مشاوران یا کارکنان ارشد فعلی داشته باشد،
ه) در کسب و کاري که ماهیتاً مشابه شرکت اصلی، شرکتهاي فرعی، مشارکت خاصو سهامداران عمده آن است، فعالیت داشته باشد،
و) جزء کارکنان مؤسسه حسابرسی مستقل شرکت اصلی، شرکتهاي فرعی، مشارکت خاصو سهامداران عمده آن باشد، و ز) منافع یا رابطه مشتركبا اهمیتی با اعضاي هیئتمدیره شرکت، در سایر شرکتها یا هیئتمدیرههاي آنها داشته باشد.
*: لازم به ذکر است، اعضاي هیئتمدیره، زمانی عضو مستقل محسوب میشوند که علاوه بر احراز شرایط مقرر در تعریفعضو مستقل، منتخب سهامدار عمده نباشند.
میباشد. « سهامدار داراي کنترل » ، **: منظور از سهامدار عمده در این منشور
،” 2 . چنانچه بخشهایی از وظایفاز قبیل مدیریتریسکیا بخشهایی از نظام راهبري(شامل”اثربخشی فرآیندهاينظام راهبري و مدیریتریسکدر بند 1 ماده 3
“کسباطمینان معقول از اثربخشی فرآیند مدیریتریسکمشتمل بر شناسایی، اندازهگیري، تجزیه و تحلیل، ارزیابی، مدیریتو نظارتبر سیستم مدیریتریسکدر بند 3
ماده 7″ و”وجود برنامه راهبردي و پیگیري اجرايراهبردهاي شرکتدر راستايدستیابی به اهداف کلی و عملیاتی بند 2 ماده 11 “) به کمیتههاي دیگري تفویضشده
باشد یا خود هیئت مدیره مستقیما عهده دار آن شود، کمیته حسابرسی فقط نسبتبه آن بخشاز موارد مزبور که مرتبط با کنترلهاي داخلی حاکم بر گزارشگري مالی است،
مسئولیتخواهد داشت.

اثربخشی فرآیندهاي نظام راهبري، مدیریت ریسک و کنترلهاي داخلی،
-2 سلامت گزارشگري مالی،
-3 اثربخشی حسابرسی داخلی،
-4 استقلال حسابرس مستقل و اثربخشی حسابرسی مستقل و
5 – رعایت قوانین، مقررات و الزامات.
اختیاراتکمیته حسابرسی
ماده ( 3): هیئتمدیره در چارچوب مسئولیتهاي کمیته حسابرسی، به آن اختیار میدهد که:
-1 فعالیتهاي خود را در محدوده منشور کمیته حسابرسی انجام دهد،
-2 در صورت نیاز، مشاوران ذيصلاح را در راستاي انجام وظایف خود به کار گیرد،
-3 به مدیران، کارکنان و اطلاعات مورد نیاز دسترسی نامحدود داشته باشد،
-4 رویههایی را براي دریافت، نگهداري و رسیدگی به شکایتها و گزارشهاي تخلف دریافتی در رابطه با گزارشگري مالی و
کنترلهاي داخلی یا سایر موضوعات مربوط به شرکت و شرکتهاي فرعی وضع کند، و
5 – از مدیران، کارکنان و حسابرسمستقل شرکت و شرکتهاي فرعی یا افراد دیگر به منظور حضور در جلسه دعوت به عمل آورد.
ماده ( 4): هیئت مدیره تمهیداتی را فراهم می آورد که:
-1 منابع مورد نیاز براي انجام وظایف این کمیته بهطور کامل و بدون هیچ مانعی در اختیار آن قرار گیرد،
-2 اطلاعات مناسب، کافی و به موقع در اختیار کمیته حسابرسی قرار گیرد،
3 – نحوه جبران خدمات اعضاي کمیته در چارچوب قوانین و مقررات مربوط معین گردد، و
-4 زمان کافی براي رفع عدم توافقهاي بین هیئتمدیره شرکت و کمیته حسابرسی جهت بحث و بررسی اختصاصیابد.
ترکیبو ویژگیهاي اعضايکمیته حسابرسی
ماده ( 5): ترکیب و ویژگیهاي اعضاي کمیته حسابرسی به شرح زیر میباشد:
1 – کمیته حسابرسی از سه تا پنج عضو که اکثریت آنها مستقل و داراي تخصصمالی هستند، با انتخاب و انتصاب هیئت مدیره تشکیل
میگردد.
. -2 رئیس کمیته حسابرسی باید عضو مستقل هیئت مدیره یا عضو غیرموظف مالی هیئت مدیره باشد 3
تبصره: مدیران اجرایی شرکت، مجاز به عضویت در کمیته حسابرسی نمیباشند.
مسئولیتکمیته حسابرسی
-1 کنترل هاي داخلی و مدیریت ریسک

ماده ( 6): اهم مسئولیتهاي کمیته حسابرسی نسبت به کنترلهاي داخلی و مدیریت ریسک، به شرح زیر است:
-1 نظارت بر اثربخشی سیستمهاي کنترل داخلی شرکت شامل کنترل فناوري اطلاعات و حفظ امنیت آنها،
-2 کسب اطمینان معقول از کفایت دامنه بررسی حسابرسان داخلی از نظام کنترلهاي داخلی شرکت،
-3 کسب اطمینان معقول از اثربخشی فرآیند مدیریت ریسک مشتمل بر شناسایی، اندازهگیري، تجزیه و تحلیل، ارزیابی، مدیریت
و نظارت بر سیستم مدیریت ریسک،
-4 بررسی ارزیابی حسابرس داخلی از کنترلهاي داخلی و اظهار نظر حسابرس مستقل نسبت به کنترلهاي داخلی،
-5 پیگیري اجراي توصیهها و رفع نقاط ضعف کنترلهاي داخلی که توسط حسابرسان داخلی و یا مستقل به کمیته گزارش
میشود، و
-6 ارائه گزارش کنترلهاي داخلی به هیئتمدیره شامل ارزیابی و اظهارنظر نسبت به کنترلهاي داخلی شرکتهاي فرعی.
2 –گزارشگريمالی
ماده ( 7): اهم مسئولیتهاي کمیته حسابرسی نسبت به گزارشگري مالی، به شرح زیر است:
-1 نظارت بر موضوعات با اهمیت گزارشگري مالی، قضاوتها و برآوردهاي عمده، رویههاي حسابداري عمده، نحوه افشا و
انتخاب و تغییر در هر یک از آنها و افشاي معاملات با اشخاص وابسته در گزارشهاي مالی شرکت،
-2 کسب اطمینان معقول نسبت به قابلیت اطمینان و به موقع بودن گزارشهاي مالی شرکت،
-3 کسب اطمینان معقول نسبت به رعایت استانداردهاي حسابداري و سایر مقررات در گزارشهاي شرکت،
4 – کسب اطمینان معقول از اینکه همه اطلاعات لازم براي تصمیم گیري هیئتمدیره در رابطه با گزارشگري مالی در اختیار آنان قرار
گرفته است،
-5 بررسی پیش نویس گزارشهاي مالی شرکت قبل از تصویب توسط هیئتمدیره و همچنین پیشنهادهاي حسابرس
مستقل در خصوص اصلاحات آن.
3 –حسابرسیداخلی
ماده ( 8): اهم مسئولیتهاي کمیته حسابرسی نسبت به حسابرسی داخلی، به شرح زیر است:
-1 بررسی منشور و ساختار سازمانی حسابرسی داخلی و اطمینان از کفایت ساختار مزبور و استقلال آن جهت ایفاي وظایف و
مسئولیتهاي حسابرسی داخلی،
-2 بررسی و ارسال برنامه سالانه واحد حسابرسی داخلی و کفایت منابع مورد نیاز آن به هیئتمدیره جهت تصویب،
-3 نظارت بر اثربخشی و عملکرد صحیح حسابرسی داخلی طبق ضوابط و مقررات،
-4 کسب اطمینان معقول از دسترسی واحد حسابرسی داخلی به منابع و اطلاعات مورد نیاز براي ایفاي مسئولیتهاي آن،
-5 کسب اطمینان معقول از پیروي واحد حسابرسی داخلی از استانداردهاي داخلی لازمالاجرا یا بین المللی مربوط،
-6 بررسی گزارشهاي حسابرسی داخلی و ارسال آن به هیئتمدیره شرکت حسب ضرورت،
-7 کسب اطمینان معقول از ارائه یافتهها و توصیههاي مهم از سوي حسابرسان داخلی به مدیریت و پیگیري اقدامات لازم،
-8 برقراري امکان ارتباط آزاد و کامل مدیر واحد حسابرسی داخلی با کمیته حسابرسی،
-9 پیشنهاد به هیئت مدیره براي انتصاب، برکناري و تعیین حقوق و مزایا و پاداش مدیر حسابرسی داخلی،

تبصره: در صورت برونسپاري عاملیت حسابرسی داخلی، کمیته حسابرسی طرف، مبلغ و شرایط قرارداد خدمات حسابرسی
داخلی را همراه با مدیر حسابرسی داخلی (یک نفر از افراد داخل شرکت)، به هیئتمدیره پیشنهاد میدهد.
-10 بررسی صلاحیت و تواناییهاي مدیر و کارکنان واحد حسابرسی داخلی
4 –حسابرسیمستقل
ماده ( 9): اهم مسئولیتهاي کمیته حسابرسی نسبت به حسابرسی مستقل، به شرح زیر است:
1 – پایشاستقلال حسابرسمستقل و عدم تضاد منافع بالقوه آن با توجه به آیین رفتار حرفهاي حاکم بر حسابرسمستقل،
2 – بررسی کلیه شرایط قرارداد حسابرسی و تناسب حقالزحمه دریافتی حسابرسمستقل،
-3 ارائه پیشنهاد درباره انتخاب، چرخش یا تغییر حسابرس مستقل و بازرس قانونی به هیئت مدیره متناسب با بررسیها و
الزامات،
4 – پایش اثربخشی عملکرد حسابرسمستقل و بازرس قانونی شرکت و نتایج کار آنها،
-5 مذاکره با حسابرس مستقل و بازرس قانونی درباره برنامهریزي کلی و راهبرد حسابرسی،
-6 حسب مورد، کسب اطمینان معقول از هماهنگی حسابرسی مستقل شِرکتهاي اصلی و فرعی در مواردي که بیش از یک
مؤسسۀ حسابرسی درگیر کار حسابرسی است،
-7 هماهنگسازي امور حسابرسی مستقل با حسابرسی داخلی،
-8 بررسی پیشنویس گزارش حسابرس مستقل و بازرس قانونی و مساعدت جهت رفع اختلافنظر بین حسابرس مستقل با
هیئتمدیره و مدیرعامل،
-9 بررسی نتایج یافتههاي حسابرس مستقل و بازرس قانونی با حضور مدیریت اجرایی. این بررسی شامل بررسی هرگونه
محدودیت در دامنه رسیدگی حسابرس مستقل، هرگونه عدم توافق حسابرس مستقل با مدیریت، قضاوتهاي کلیدي
حسابداري و حسابرسی، اشتباهات و اصلاحات گزارشهاي مالی و حسب مورد پاسخخواهی از مدیریت اجرایی نیز می باشد،
-10 بررسی “نامۀ مدیریت” حسابرس مستقل و پیگیري اقدامات مدیریت ارشد در پاسخ به آن،
11 – بررسی و پیگیري اقدامات انجام شده براي رفع بندهاي مندرج در گزارشحسابرسی و بازرسقانونی و تکالیفتعیین شده توسط
مجامع عمومی،
-12 اعلام نظر قبلی در خصوص انجام خدمات غیر حسابرسی مجاز با توجه به آیین رفتار حرفهاي توسط حسابرس مستقل و
همچنین مهارت و تجربه حسابرس براي ارایه این خدمات، و
-13 برقراري امکان ارتباط آزاد و کامل حسابرس مستقل با کمیته حسابرسی.
5 – رعایتقوانین، مقررات و الزامات
ماده ( 10 ): اهم مسئولیتهاي کمیته حسابرسی نسبت به رعایت قوانین، مقررات و الزامات، کسب اطمینان معقول از وجود
رویکرد و فرآیندهاي اثربخش جهت نظارت بر موارد زیر است:
-1 رعایت قوانین، مقررات و الزامات در شرکت،
-2 وجود برنامه راهبردي و پیگیري اجراي راهبردهاي شرکت در راستاي دستیابی به اهداف کلی و عملیاتی،
-3 وجود منشور اخلاقی سازمانی و پایبندي مدیریت ارشد و کارکنان به آن،پیگیري آثار تغییرات صورت گرفته در قوانین و مقررات مربوطه بر فعالیت شرکت، و
-5 پیگیري گزارشهاي دریافتی مبنی بر عدم رعایت قوانین، مقررات و الزامات شامل مصوبات هیئتمدیره.
6 – گزارشدهی
ماده ( 11 ): اهم مسئولیتهاي کمیته حسابرسی نسبت به گزارشدهی، به شرح زیر است:
-1 ارائه گزارش در خصوصعملکرد واحد حسابرسی داخلی و حسابرسی مستقل به هیئت مدیره شرکت،
-2 تدوین گزارش فعالیت سالانه کمیته حسابرسی حداقل شامل معرفی اعضا و سوابق آنها، اهم وظایف، فعالیتهاي انجام
شده، دستاوردها و برنامههاي آتی جهت درج در گزارش فعالیت هیئتمدیره به مجمع عمومی،
-3 ارائه سایر گزارشهاي لازم به هیئتمدیره در چارچوب این منشور.
ماده ( 12 ): در صورت وجود موارد با اهمیتی از عدم توافق کمیته حسابرسی و هیئتمدیره، هیئت مدیره مکلف است موضوع را در
گزارش کنترلهاي داخلی توضیح دهد.
7 –سایر مسئولیتها
ماده ( 13 ): اهم سایر مسئولیتهاي کمیته حسابرسی، به شرح زیر است:
-1 نظارت بر اطلاعات، شرایط و رعایت الزامات مرتبط با معاملات با اشخاص وابسته،
-2 کسب اطمینان معقول نسبت به سلامت، قابلیت اعتماد و به موقع بودن سایر گزارشهاي تهیه شده براي انتشار به خارج از
شرکت،
-3 حضور رئیس کمیته حسابرسی در مجمع عمومی جهت پاسخگویی به سوالات سهامداران،
4 – کسب اطمینان معقول از آگاهی هیئت مدیره از موضوعاتی که ممکن است اثر با اهمیتی بر وضعیت مالی یا امور مرتبط با فعالیت
شرکتداشته باشد،
-5 تعامل با سایر کمیتههاي هیئت مدیره،
-6 ارزیابی منظم عملکرد کمیته اعم از عملکرد هر یک از اعضا و کمیته، و
-7 انجام سایر فعالیتهایی که به این منشور مربوط میشود، بنا به درخواست هیئتمدیره.
تشکیل جلسات
ماده ( 14 ): الزامات تشکیل جلسات کمیته حسابرسی شامل موارد زیر میباشد:
-1 یکی از اعضاي کمیته به عنوان دبیر کمیته منصوب میگردد،
-2 تقویم تعداد جلسات عادي و زمان تشکیل آنها در اولین جلسه کمیته حسابرسی به تصویب کمیته میرسد. تعداد جلسات
کمیته نباید کمتر از 6 بار در سال باشد و باید با دوره گزارشگري مالی شرکت هماهنگ باشد،
-3 جلسات کمیته با اکثریت اعضا رسمیت مییابد. حضور سایر افراد فقط با اجازه کمیته مجاز می باشد،
4 – مدت زمان هر جلسه باید طوري تنظیم شود که به اندازه کافی، موضوعات مورد بحث، استدلال، بررسی و نتیجهگیري قرار گیرد.
بهعلاوه فاصله جلسات کمیته با جلسات هیئتمدیره باید طوري تنظیم گردد که نتایج و گزارشهاي کمیته به صورت مناسب در اختیار
هیئتمدیره قرار گیرد،
5 – کمیته حداقل دو جلسه در سال مالی، نشست اختصاصی با حسابرسمستقل شرکت در خصوصموضوعات مربوطه برگزار کند،

در اولین جلسه سال مالی، برنامه فعالیت سالانه کمیته بررسی و تصویب خواهد شد. بهعلاوه موضوعات ارجاعی به کمیته بر
حسب اهمیت توسط ریس کمیته طبقه بندي و جهت تصویب به کمیته ارائه میشود،
-7 دستور جلسات کمیته که با هماهنگی رییس کمیته، توسط دبیر کمیته حسابرسی تدوین می گردد، حاوي خلاصهاي از مطالب
قابل طرح در جلسه کمیته خواهد بود. دستورجلسات باید براي جلسات عادي یک هفته قبل از برگزاري جلسات و براي
جلسات فوقالعاده حداقل 2 روز قبل از جلسه، براي اعضا ارسال گردد،
-8 از موارد مطروحه در هر جلسه و تصمیمات اتخاذ شده، صورتجلسهاي توسط دبیر کمیته تهیه می گردد که به امضاء اعضاي
حاضر در جلسه خواهد رسید. یک نسخه از صورتجلسات کمیته حسابرسی مشتمل بر خلاصه تصمیمات اتخاذ شده حداکثر
یک هفته پس از تاریخ برگزاري هر جلسه، جهت طرح در هیئت مدیره براي دبیرخانه هیئت مدیره شرکت ارسال میگردد،
-9 مسئولیت نگهداري نظاممند صورتجلسات و سایر مستندات مربوط به فعالیتهاي کمیته به عهده دبیر کمیته میباشد. و
-10 چنانچه هر یک از اعضاي کمیته حسابرسی نسبت به موضوعی تضاد منافع داشته باشد، باید آن را پیش از شروع جلسه اعلام
نماید تا پس از تصمیمگیري سایر اعضا، اقدام لازم انجام و موضوع در صورتجلسه درج شود.

نوشته های مرتبط

پیشنهاد ویژه

حمل و نقل سفارشی
راه حل

راه حل های لجستیکی پیچیده برای کسب و کار شما

مشاهده جزئیات

انبارداری و ذخیره سازی
خدمات

در نگهداری کالاهای خود دقت کنید

مشاهده جزئیات